verteller
Debora Kolm
Mevrouw Debora Kolm is geboren op 16 augustus 1921 in de Transvaalstraat 78 2-hoog. Zij gaf een interview in november en december 2000 toen zij 88 jaar was en woonachtig in de Jordaan, op kijk- en luisterafstand van de Westerkerk.
Een kort In Memoriam:
Gisteren kreeg ik het bericht dat Debora Kolm op 20 oktober (2011) is overleden. Debora Kolm is 90 jaar oud geworden. Ik heb de eer gehad haar meerdere malen te mogen bezoeken en spreken. Als ik haar noemde in een gesprek met derden, sprak ik altijd over haar als Tante Debbie. Hoewel ik haar persoonlijk nooit zo heb aangesproken, blijft ze in mijn herinnering als ‘Tante Debbie’.
Het is niet bij het ene interview gebleven. Zo heb ik voor haar wat genealogisch onderzoek gedaan. Het waren mijn eerste schreden op het pad van het genealogisch onderzoek. Zij was zeer content met de bevindingen. Zo heb ik uitgevonden dat één van haar voorouders in de gevangenis had gezeten. Ik was aanvankelijk wat ongerust over haar reactie. Kenmerkend voor haar was de reactie: “Wat heeft hij gedaan dan?” Helaas heb ik dat niet voor haar kunnen achterhalen.
Ik dank haar voor de vele en mooie verhalen en bijpassende foto’s. Verhalen en foto’s die een prachtig beeld geven van een tijd die nooit meer zal terugkeren. Maar dankzij haar verhalen leeft de herinnering voort!
U kunt al haar verhalen lezen en al haar foto’s bekijken via: Het Geheugen van Oost
Debora
Frits
De revue!
Hoewel het misschien niet met zoveel woorden werd gespeeld of gezongen ging de revue vooral over de huisjesmelkers.
-
Groot feest voor de AWV, het is namelijk de officiële ingebruikname van het Transvaalplein. De foto is gemaakt op het Transvaalplein in 1913. Afgebeeld zijn genodigden en eerste bewoners die bij de feestelijke ingebruikname aanwezig zijn. (De foto is eigendom van de Algemene Woningbouw Vereniging, de AWV heeft toestemming verleend voor plaatsing.) Zie voor het verhaal van de AWV het verhaal: De aanleg van de Transvaalbuurt.
In 1935 bestond ‘onze woningbouwvereniging’, de Algemene Woningbouw Vereniging, 25 jaar. Met heel veel jongeren uit onze buurt hebben we toen een revue opgevoerd. We hebben op veel plekken in de buurt opgetreden, gezongen. De revue was geschreven door Hijman Vos. Hoewel het misschien niet met zoveel woorden werd gespeeld of gezongen, ging de revue vooral over de huisjesmelkers. Deze huisjesmelkers werden in de revue aangeklaagd. Vooral één lied nam hen op de korrel. Ik ken nog een aantal coupletten:
Die A.W.V. bestaat thans 25 jaren,
Wat die vereniging niet heeft tot stand gebracht,
Ze schonk de arbeiders niet slechts een goede woning,
Maar ook meer levensvreugde en meer levenskracht.
Het is een lust te zien hoe al die mensen wonen,
Geloof je het niet, kom dan maar met ons mee.
Je leeft er heerlijk als koningin en koning,
In al die woningen van onze A.W.V.
In de revue werd de AWV heel positief neergezet. Maar het was niet allen politiek dat aan de orde kwam. Een groot deel van de revue ging ook over bepaalde mensen uit de buurt. In ieder geval weet ik nog dat mevrouw Frank in de revue op de hak werd genomen. Het was zo overduidelijk dat iedereen haar herkende. Zij was van de Neo Malthusiaanse Bond en kreeg daarom de bijnaam: “Het Seksuele Vraagstuk”. Overigens was er nooit sprake van kwaadaardigheid. Bijnamen kwamen heel erg veel voor.
De buurt heeft veel te danken gehad aan de AWV. Niet alleen hadden ze voor die tijd hele mooie woningen neergezet, ze organiseerden ook allerlei activiteiten in de buurt. De Bewonerscommissie organiseerde uitstapjes en excursies voor de kinderen, concerten met ‘De stem des Volks’.
Dit en meer verhalen van mevrouw Kolm zijn ook (zonder bronvermelding) opgenomen in het boek van Ab Caransa: Verzamelen op het Transvaalplein.
Auteur
Gepubliceerd in
-
Het Transvaalplein, een aantal jaren na de ingebruikname -
Deze afbeelding is misschien niet de mooiste foto, wel een erg symbolische. De vlek op de foto hangt als een donkere wolk boven het plein, het plein waar later vele Joodse bewoners moesten verzamelen (voor de deportatie). Bron: Stadsarchief Amsterdam (Beeldbank).
Reacties
Reacties